 | ||
İngiltere'de konut fiyatı dip yaptı
İngiltere'de ev fiyatlarının 1930'lu yılların başında yaşanan büyük ekonomik krizden bu yana en büyük yıllık düşüşü kaydettiği ve geçen Ağustos'tan bu yana yüzde 12.7 değer kaybettiği açıklandı. Ülkenin en büyük mortgage sağlayıcısı olan Halifax'ın uzmanları, ortalama ev fiyatlarının 200 bin sterlinden 174 bin 178 sterline gerilediğini bildirdi. Uzmanlar, ortalama bir evin 12 aylık değer kaybının 25 bin sterlin civarında olduğunu belirtti.
30 Soru 30 Cevapla Mortgage
Türkiye yepyeni bir sistemle tanışıyor. Mortgage, 1.5 milyonluk konut açığımıza ilaç olacak. Bu sistemle ev sahibi olmak kolay ama inceliklerini öğrenmek lazım ***
Öğrenin yanılmayın
Birkaç yıldır adını duyduğumuz ama ne olduğunu çok da öğrenemediğimiz mortgage sistemi, sonunda hayatımıza giriyor. Bu sistemle ev sahibi olmak kolaylaşacak fakat yanlış hesaplar sizi zor durumda bırakabilir. Sistemin şu an uygulanan konut kredilerinden ne farkı olduğu ve nasıl uygulanacağı yolundaki kafanızda oluşabilecek soruların cevaplarını bularak sisteme girmeniz sizin zararlarınızı da önleyecektir.
1-Mortgage nedir?
MORTGAGE, bir taşınmazın, bu taşınmazı elinde bulunduran bir kişiden ya da kurumdan belirli koşullarda başka bir kişi ya da kurum eline geçmesi işidir. Mortgage, Türkçe 'morgıç' ya da 'morgeyç' diye okunmaktadır. Türkçe çeviri üzerinde çalışılsa da, "İpotekli Konut Kredisi ya da Uzun Vadeli İpotekli Konut Kredisi" olarak düşünülebilir. Her ne kadar İpotekli Konut Kredisi sistemine benzese de, yasa çıktığında Mortgage'in çok farklı ve hem kullanıcıya, hem de kullandırana yarar sağlayacak özellikleri olacağını göreceğiz.
2-Mortgage ile ev aldınız, o ev sizin mi oldu? Ödeme güçlüğü çekerseniz ne olur?
MORTGAGE ile aldığınız eve hemen yerleşebilirsiniz ve kira ödemekten kurtulursunuz. Ama yükümlülüklerinizi tamamlayıncaya kadar o ev sizin değildir. Tüm kredi borcunuz kapandığında ev sizin olur. Ödeme güçlüğü çekmeniz durumunda tabii ki, sistemden çıkışınız mümkündür.
3-Toplu konuttan ne farkı var?
DEVLETİN ve belediyelerin konutlandırma anlayışı büyük ölçüde toplu konut mantığına dayanıyor. Toplu konut yaklaşımı ise, tabiatı icabı oluşturulduğu mevkide büyük rantları da beraberinde getiriyor. Buna karşın, mortgage sistemi etkin bir sermaye piyasasını gerektiriyor. Son 10 yıldır yaşadığımız inişli çıkışlı iktisadi şartlar, zaten sığ olan sermaye piyasalarımızı ne yazık ki, etkinlikten hayli uzaklaştırdı.
4- Mortgage ile neler olacak?
MORTGAGE, kesinlikle ucuz ve uzun vadede konut kredisi ile ev sahibi olmak isteyenlere çok yarayacaktır. Öte yandan, mortgage sistemindeki konutlar, belirli bir yapı güvenliği, imarlı yapı gibi koşullar içerdiği için sağlıksız konutlar yerine sağlıklı ve yaşanabilir konutlara talep olacaktır. Bu konutlar, deprem güvenliği gibi konularda da belirli düzeyleri sağlayacağından güvenilir konutlar ve şehirler oluşmasında katkısı olacaktır.
TÜM SEKTÖRLER CANLANACAK
Mortgage ile emlak, inşaat piyasası ve konutla ilgili tüm sektörler (perdeciden tutun da parkeciye kadar, döşeme ve dekorasyon işlerinden tutun da, boyacılara kadar) hareketlenecek ve hem piyasa canlanacak, hem de ekonomik büyüme ve iş sağlama olanakları doğacaktır. Mortgage ile konut satışları denetim altına alınacak ve böylece devlet daha fazla vergi toplayabilecektir.
5-Ne zaman başlayacak?
MORTGAGE sisteminin ülkemizde henüz ne zaman başlayacağı tam olarak bilinmemektedir. Gerek kredi verecek özel kuruluşlar, gerekse yasal alt yapıyı hazırlayan kamu kurumları Mortgage sistemi ile ilgili son detayları da sonuçlandırmaya ve konut kredisi sistemini 2006 yılının başlarında uygulamaya geçirmeye hazırlanmaktadırlar.
6-Sistem nasıl işliyor?
MORTGAGE piyasasında iki tip piyasa var. Birincil piyasa, finans kuruluşlarının kişilere verdiği kredilerden oluşuyor. Burada teminat olarak çoğunlukla tüketicinin ödeme gücü ve almak istediği konut dikkate alınıyor. Yurt dışında finans kuruluşlarına yardımcı olan servis sağlayıcı firmalar var, fakat henüz bu yapı Türkiye'de oturmuş değil.
İKİNCİL YATIRIMCILAR...
İkinci el piyasada ise finans kuruluşları veya kurumlar bu kredileri satın alıp, yurt dışından veya yurt içinden ikincil yatırımcılara satıyor. Burada farklı metotlar uygulansa da çoğunlukla finans kuruluşları tahvil veya hisse senedi çıkarıp satıyor. Özünde varlığa dayalı menkul kıymet ihracı yapılıyor. Burada alıcı zenginler, emeklilik fonları, sigortalar, direkt müşteri ile ilişki halinde olmayan toptan piyasadan kişiler oluyor. İkinci el piyasası finans kuruluşlarının likidite sorunu yaşamasını engelliyor ve verdiği kredilerin teminatını çabuk geri almasında yardımcı oluyor.
30 Soru 30 Cevapla Mortgage
Türkiye yepyeni bir sistemle tanışıyor. Mortgage, 1.5 milyonluk konut açığımıza ilaç olacak. Bu sistemle ev sahibi olmak kolay ama inceliklerini öğrenmek lazım ***
Öğrenin yanılmayın
Birkaç yıldır adını duyduğumuz ama ne olduğunu çok da öğrenemediğimiz mortgage sistemi, sonunda hayatımıza giriyor. Bu sistemle ev sahibi olmak kolaylaşacak fakat yanlış hesaplar sizi zor durumda bırakabilir. Sistemin şu an uygulanan konut kredilerinden ne farkı olduğu ve nasıl uygulanacağı yolundaki kafanızda oluşabilecek soruların cevaplarını bularak sisteme girmeniz sizin zararlarınızı da önleyecektir.
1-Mortgage nedir?
MORTGAGE, bir taşınmazın, bu taşınmazı elinde bulunduran bir kişiden ya da kurumdan belirli koşullarda başka bir kişi ya da kurum eline geçmesi işidir. Mortgage, Türkçe 'morgıç' ya da 'morgeyç' diye okunmaktadır. Türkçe çeviri üzerinde çalışılsa da, "İpotekli Konut Kredisi ya da Uzun Vadeli İpotekli Konut Kredisi" olarak düşünülebilir. Her ne kadar İpotekli Konut Kredisi sistemine benzese de, yasa çıktığında Mortgage'in çok farklı ve hem kullanıcıya, hem de kullandırana yarar sağlayacak özellikleri olacağını göreceğiz.
2-Mortgage ile ev aldınız, o ev sizin mi oldu? Ödeme güçlüğü çekerseniz ne olur?
MORTGAGE ile aldığınız eve hemen yerleşebilirsiniz ve kira ödemekten kurtulursunuz. Ama yükümlülüklerinizi tamamlayıncaya kadar o ev sizin değildir. Tüm kredi borcunuz kapandığında ev sizin olur. Ödeme güçlüğü çekmeniz durumunda tabii ki, sistemden çıkışınız mümkündür.
3-Toplu konuttan ne farkı var?
DEVLETİN ve belediyelerin konutlandırma anlayışı büyük ölçüde toplu konut mantığına dayanıyor. Toplu konut yaklaşımı ise, tabiatı icabı oluşturulduğu mevkide büyük rantları da beraberinde getiriyor. Buna karşın, mortgage sistemi etkin bir sermaye piyasasını gerektiriyor. Son 10 yıldır yaşadığımız inişli çıkışlı iktisadi şartlar, zaten sığ olan sermaye piyasalarımızı ne yazık ki, etkinlikten hayli uzaklaştırdı.
4- Mortgage ile neler olacak?
MORTGAGE, kesinlikle ucuz ve uzun vadede konut kredisi ile ev sahibi olmak isteyenlere çok yarayacaktır. Öte yandan, mortgage sistemindeki konutlar, belirli bir yapı güvenliği, imarlı yapı gibi koşullar içerdiği için sağlıksız konutlar yerine sağlıklı ve yaşanabilir konutlara talep olacaktır. Bu konutlar, deprem güvenliği gibi konularda da belirli düzeyleri sağlayacağından güvenilir konutlar ve şehirler oluşmasında katkısı olacaktır.
TÜM SEKTÖRLER CANLANACAK
Mortgage ile emlak, inşaat piyasası ve konutla ilgili tüm sektörler (perdeciden tutun da parkeciye kadar, döşeme ve dekorasyon işlerinden tutun da, boyacılara kadar) hareketlenecek ve hem piyasa canlanacak, hem de ekonomik büyüme ve iş sağlama olanakları doğacaktır. Mortgage ile konut satışları denetim altına alınacak ve böylece devlet daha fazla vergi toplayabilecektir.
5-Ne zaman başlayacak?
MORTGAGE sisteminin ülkemizde henüz ne zaman başlayacağı tam olarak bilinmemektedir. Gerek kredi verecek özel kuruluşlar, gerekse yasal alt yapıyı hazırlayan kamu kurumları Mortgage sistemi ile ilgili son detayları da sonuçlandırmaya ve konut kredisi sistemini 2006 yılının başlarında uygulamaya geçirmeye hazırlanmaktadırlar.
6-Sistem nasıl işliyor?
MORTGAGE piyasasında iki tip piyasa var. Birincil piyasa, finans kuruluşlarının kişilere verdiği kredilerden oluşuyor. Burada teminat olarak çoğunlukla tüketicinin ödeme gücü ve almak istediği konut dikkate alınıyor. Yurt dışında finans kuruluşlarına yardımcı olan servis sağlayıcı firmalar var, fakat henüz bu yapı Türkiye'de oturmuş değil.
İKİNCİL YATIRIMCILAR...
İkinci el piyasada ise finans kuruluşları veya kurumlar bu kredileri satın alıp, yurt dışından veya yurt içinden ikincil yatırımcılara satıyor. Burada farklı metotlar uygulansa da çoğunlukla finans kuruluşları tahvil veya hisse senedi çıkarıp satıyor. Özünde varlığa dayalı menkul kıymet ihracı yapılıyor. Burada alıcı zenginler, emeklilik fonları, sigortalar, direkt müşteri ile ilişki halinde olmayan toptan piyasadan kişiler oluyor. İkinci el piyasası finans kuruluşlarının likidite sorunu yaşamasını engelliyor ve verdiği kredilerin teminatını çabuk geri almasında yardımcı oluyor.
İhracatçı Büyükekşi dedi
Türkiye İhracatçılar Meclisi'nin yeni başkanı Mehmet Büyükekşi oldu. İhracatçı bu kararı ile yönetimde 'istikrarın sürmesini' istedi.
Türkiye İhracatçılar Meclisi Başkanlığı için dört adayla başlayan yarışı, mevcut yönetiminin adayı olarak görülen Mehmet Büyükekşi kazandı. TİM'de halen Başkanvekili olarak görev yapan Mehmet Büyükekşi seçimde 201 oy alırken, diğer aday Orta Anadolu Makine ve Aksamları İhracatçıları Birliği Başkanı Adnan Dalgakıran 125 oy alabildi. İhracatçı böylece istikrar istediğini göstermiş oldu.
'Çözüm makamındayız'
TİM Başkanlığı'na seçilen Mehmet Büyükekşi, "TİM Başkanlığı, en büyük ve en önemli lafı söylemenin değil, en yapılabilir çözümü üretmenin makamıdır" dedi. Büyükekşi, yıllardır TİM yönetiminde olduğunu hatırlatarak şöyle konuştu: "TİM'in yükseliş öyküsünü yaratan ekibin bir parçasıyım. Eksik kaldığımız yanları da sebepleriyle görme şansım oldu. Son derece tecrübeliyim."
İsmail gülle sürprizi
Seçimlerde sürpriz gelişme, güçlü aday olarak gösterilen ve İHKİB Başkanı Hikmet Tanrıverdi ile diğer tekstil ihracatçıları tarafından desteklendiği açıklanan İstanbul Tekstil ve Hammaddeleri İhracatçıları Birliği Başkanı İsmail Gülle'nin aday olmak için gerekli olan İcra Komitesi üyeliğine seçilememesi oldu. Böylece İsmail Gülle adaylık şansını kaybetti. Seçimlerin bir diğer başkan adayı Ali Kahyaoğlu da yarıştan Adnan Dalgakıran lehine çekildi.
Lisanslı Değerleme Şirketleri Birliği Derneği Başkanı Ali Çetin Önder, bankalar, lisanslı şirketlerden değerleme almadan konut kredisi verdiği için Türk tipi mortgage krizinin çıkabileceğini söyledi.
Önder, bankaların daha fazla konut kredisi verebilmek için 50 bin YTL’ye kadar olan krediler için değerleme hizmeti almadığını belirterek şöyle konuştu:
“50 bin YTL’ye kadar olan kredilerin onayını bankaların şube müdürleri veriyor. Söz konusu kredilerin toplam konut kredileri içindeki payı yüzde 40 oranında. Bazı bankalar şube müdürlerine tanıdıkları yetkinin sınırını 100 bin YTL’ye çıkarmak istiyor. Bu durumda toplam konut kredilerinin yüzde 80’i değerleme dışında kalır.”
‘Yüzde 100 kredi, riskli’
Konut değerinin yüzde 100’ü kadar kredi kullanılmasının da krize neden olabileceğini kaydeden Önder şu bilgileri verdi:
“Mortgage uygulamasında konutun yüzde 75’ine kadar kredi kullandırılır. Konut bedelinin yüzde 100’ü kadar kredi kullanıldığında kredi riske girer. Geri ödeme sorunu ortaya çıktığında banka teminatlı konutu satışa çıkarmak zorunda. Satışa çıkan konut sayısı da arttıkça konut fiyatlar düşer. Bu da Türk tipi mortgage krizine yol açabilir.”
Önder, gayrimenkul alım satımlarının tapuda gerçek bedel üzerinden tescil edilmesi için kanun çıkartıldığını hatırlatarak, “Ancak gerçek bedelin nasıl tespit edileceği hakkında henüz bir düzenleme yapılmadı” dedi.
ABD’deki Mortgage krizini analiz eden Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK, ABD’de hükümet seçimleriyle birlikte, merkez bankası yönetiminin değişmesinin, para ve ekonomi politikaları arasındaki alışılagelmiş uyumu bozduğunu ve bu durumun mortgage kredilerine de yansıdığını belirterek, kredi krizi olarak piyasalara yansıyan bu durumun, 2007 yılının üçüncü çeyreğinden sonra likidite krizine dönüştüğünü kaydetti.
Likidite krizi
Yapılan çalışmada, yetki çakışmasının sorun tespitini geciktirdiği bilgisine yer verilmesinin yanı sıra, kredi derecelendirme kuruluşlarının ABD subprime mortgage kredilerine dayalı menkul kıymetlere yatırım yapmanın riskleri konusunda yatırımcıları uyarmakta yeterince hızlı davranmadığı bilgisi de yer aldı.
BDDK’ya göre, menkul kıymetlerin fonlanmasında yaşanan sıkışıklık, kredi türev piyasalarının genişlemesi, kredi derecelendirme sürecindeki sorunlar da krizin diğer nedenleri.
Analize göre, kriz her ne kadar başlangıcında bir mortgage krizi olarak ortaya çıksa da takip eden süreçte bir likidite krizine dönüştü. Analizde FED’in, altı aylık dönemde vadeli ihaleler ile piyasaya 490 milyar dolar tutarında likidite desteğinde bulunduğı da hatırlatıldı.
İngiltere;nin en büyük tutsat (mortgage) kredisi sağlayıcısı Halifax'a göre, ABD;de başlayıp bütün dünyaya
yayılma eğilimi gösteren kredi krizinin etkileri 2010'a kadar sürecek.
Halifax Genel Müdürü Andy Horby, ABD;de ev fiyatlarının yeniden yükselişe
geçmesi için 18 aylık bir süreye ihtiyaç bulunduğunu savundu.
Bu şartlarda İngiltere;de hükümetin piyasayı hareketlendirmek için
alacağı herhangi bir önlemin etkili olmasının beklenemeyeceğini belirten Horby,
Bankaların yeniden kredi verebilmeleri için piyasadaki güven ortamının yeniden
tesis edilmesi gerektiğini vurguladı.
Borçlanmasının üçte ikisini ABD ve diğer ülkelerden sağlayan İngiliz
bankalarının ise bir süre daha krizin etkilerini yaşamasının kaçınılmaz olduğuna
dikkati çeken Andy Horby, birbirine bağlı bütün bu olumsuz etkilerin piyasaların
üzerinden kalkması için de en az 18 aylık bir süreye ihtiyaç bulunduğunu
kaydetti.
İngiltere’nin en büyük mortgage kredisi sağlayıcısı Halifax’a göre, ABD’de başlayıp bütün dünyaya yayılma eğilimi gösteren kredi krizinin etkileri 2010’a kadar sürecek.
Halifax Genel Müdürü Andy Horby, ABD’de ev fiyatlarının yeniden yükselişe geçmesi için 18 aylık bir süreye ihtiyaç bulunduğunu savundu.
Bu şartlarda İngiltere’de hükümetin piyasayı hareketlendirmek için alacağı herhangi bir önlemin etkili olmasının beklenemeyeceğini belirten Horby, bankaların yeniden kredi verebilmeleri için piyasadaki güven ortamının yeniden tesis edilmesi gerektiğini vurguladı.
Borçlanmasının üçte ikisini ABD ve diğer ülkelerden sağlayan İngiliz bankalarının ise bir süre daha krizin etkilerini yaşamasının kaçınılmaz olduğuna dikkati çeken Andy Horby, birbirine bağlı bütün bu olumsuz etkilerin piyasaların üzerinden kalkması için de en az 18 aylık bir süreye ihtiyaç bulunduğunu kaydetti.
ABD’de süren gayrimenkul finansmanı krizinde gelinen en son noktada piyasanın belirleyicisi konumundaki Fannie Mae ve Freddie Mac isimli iki şirket artık devlet kontrolüne geçti.
Böylelikle bir anlamda bankacılık sektörünü finanse eden en büyük iki kuruluşun da “batık” olduğu tescillenmiş oldu. Fannie ve Freddie’nin önemi iki şirketin ABD mortgage piyasasındaki kredinin yüzde 50’sinden fazlasını yönetiyor olmasından kaynaklanıyor. Uzmanlara göre bu, 5 trilyon dolarlık bir büyüklüğe tekabül ediyor. İki şirketi kurtarma operasyonunun maliyetinin onlarca milyar doları bulabileceği belirtiliyor.
Kriz öncesi ticari bankalar ev sahiplerine verdikleri borcu Fannie ve Freddie üzerinden paketleyerek bono olarak piyasaya sürüyorlardı. Bankacılık sektörünün hızla daralması Fannie Mae ve Freddie Mac’in para tabanını küçülttü ve borç verebilme kabiliyetinin tahmin edilenin altında olduğunu ortaya çıkardı.
İkinci el faizler düşecek
Ardarda yaşanan banka batışları da Fannie ve Freddie’nin borç çevirme olasılığını iyice zora soktu. Her iki şirketin hazine kontrolüne geçtiğini Hazine Bakanı Henry Paulson dün New York’ta düzenlediği bir basın toplantısı ile açıkladı. ABD Hazinesi, yaptığı bu atakla hem ABD Mortgage piyasasında ikinci el faizlerin düşmesini sağlayacak hem de ardarda yaşanan bölgesel banka batışlarının da kısmen önüne geçebilecek. Hazine, ayrıca mortgage destekli hisse senetlerini de satın alacağını açıklayarak piyasaya güven vermiş oldu.
FED Başkanı Ben Bernanke, “Kararı memnuniyetle karşılıyoruz. Bu adımlar gayrimenkul piyasasını güçlendirecek ve piyasalarda istikrarı teşvik edecektir” derken Başkan Adayları John McCain ve Barack Obama da kararı desteklediklerini açıkladılar. Fannie Mae ve Freddie Mac, Roosevelt yönetimi tarafından tarafından 1938 yılında Büyük Buhranın aşılması, halkın ucuza konut alabilmesi ve ekonominin canlanması için özel şirket statüsünde kuruldu. Her iki isim de Federal National Mortgage Association ve Federal National Mortgage Corporation kelimelerinin kısaltması olarak ortaya çıktı.
ABD hükümetinin iki mortgage devi Fannie Mae ve Freddie Mac’e el koyması dünya piyasalarında doping etkisi yaptı. Asya pasifik borsalarının yanı sıra İMKB’deki yükseliş de yüzde 3’ün üstüne çıktı
Ekonomi tarihinin en pahalı devlet müdahalesiyle, ABD’de 12 trilyon dolarlık mortgage kredilerinin yaklaşık yarısına sahip olan ya da garanti eden Fannie Mae ve Freddie Mac’in tam kontrölü Amerikan hükümetine geçti.
Amaç zor durumdaki konut piyasasını canlandırmak ve artık birinci yılını dolduran ve dünya ekonomisini resesyona sürükleyen kredi krizini durdurmak. Hazine Bakanı Henry Paulson yaptığı yazılı açıklamada, “Konutta bu düzeltme bitmeden ekonomimiz ve piyasalarımız toparlanamayacak” dedi.
5.4 trilyon dolarlık müdahale
Toplam mortgage pazarının yarısını kontrol eden bu iki kurum, 5.4 trilyon doları bulan martgage kredisinin sağlayıcı konumundaydı.
Bu anlamda Bush liderliğindeki ABD hükümeti müdahaleyle bir anlamda bu miktarı garanti etmiş oldu. ABD’de hükümetin iki dev kuruma el koyması, global mortgage krizine ilişkin kaygıları azalttı. Global olarak bu iki şirketi fonlayan kurumlar ve bu kurumlarin bonolarına yatırım yapan yatırımcılar rahatladı.
Kredi sistemininde yaşanması beklenen rahatlamanın etkisiyle, son günlerde global büyüme kaygılarıyla gerileyen dünya borsaları adeta uçuşa geçti. Amerikan borsaları güne yüzde 2.5’u bulan yükselişle başladı. Çin dışındaki Asya pasifik borsaları da yüzde 3’e yakın yükselişlerle günü tamamladı.
Japonya Nikkei yüzde yüzde 3.4, Hong - Kong yüzde 4.3, Tayland yüzde 3.1 oranında yükseldi. Bu yükselişin etkisiyle Avrupa borsaları ve İMKB’de güne yüzde 3’ü aşan artışlarla başladı. Avrupa borsaları da yükselişle başladı. Fransa Cac yüzde 4.69, Almanya Xetra Dax yüzde 3.40, İngiltere FTSE yüzde 3.81, İMKB yüzde 3.74 yükselerek başladılar. Kısa vadede olumlu görünen bu hareketin uzun dönemde ne gibi etkiler yapacağı ve sermaye dağılımının ne ölçüde etkileneceği izlenecek.
Dolar 1.22’ye geriledi
Yurtdışı piyasalarda euro - dolar paritesindeki harekete paralel dolar kuru da dün hızla geriledi. Cuma günü 1.2420 seviyelerini gören dolar, 1.6 YKr’lik düşüşle, 1.22’li seviyelere geri geldi. Gösterge faiz ise yüzde 19.02 seviyesinden, 18.72 seviyesine geriledi.
Hak Menkul Değerler Genel Müdür Yardımcısı Ömer Dilber, iki dev kuruma el konmasının, global mortgage krizinin geldiği noktada şimdilik duraksamaya neden olduğunu söyledi.
Global olarak bu iki şirketi fonlayan kurumlar ve bu kurumların bonolarına yatırım yapan yatırımcılarda bir rahatlama meydana geldiğini belirten Dilber,
“Müdahalenin başarılı olup olamayacağını zaman gösterecek. Riskli ama göründüğü kadarıyla kaçınılmaz bir karardı” dedi.
İMKB Başkanı Erkan: Yerliye eşitlik tanınsın, bıyıklı yabancı sorunu bitsin
İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB) Başkanı Hüseyin Erkan, vergide yerli aleyhine eşitsizlik nedeniyle bazı Türk yatırımcıların İMKB’de ‘yabancı’ olarak ya da Londra başta olmak üzere yabancı ülke borsaları üzerinden işlem yapmasından duyduğu rahatsızlığı ifade etti. Erkan, SPK Başkanı Turan Erol’un, İMKB’de işlem yapan yabancı yatırımcıların bir kısmının Türk olduğu tespitinin doğru olduğunu belirterek, şunları söyledi:
“Bu konuda kesin bir oran veremeyeceğim. Bu tip yerli yatırımcıların önemli bir bölümü Londra merkezli işlem yapmakta ise de, çok farklı ülkelerden işlem yapan yerli yatırımcılara rastlamak da mümkün. Tabii bunun en önemli nedenlerinden biri, yerli ve yabancı yatırımlara uygulanan farklı vergi oranları. Bu konuyu müteaddit defalar dile getirdiğimiz halde henüz sorun devam ediyor. Bu eşitsizliğin bir an önce giderilmesi gerekiyor.
Düze çıkmaya daha iki çeyrek var
Erkan, uluslararası piyasalarda başlayan sürecin tam “Hız kesti ve sonuna gelindi” denildiği bir noktada tekrar alevlendiğini belirtti. Erkan, “Kriz önemli finansal kuruluşları içine çekmeye devam ediyor. 2008 yılı Ağustos ayı sonu itibariyle küresel zarar 515 milyar dolara yaklaşmış durumda. Küresel piyasalarda yaşanan krizin etkilerinin iki çeyrek dönem daha hissedildikten sonra, 2009 yılı ikinci çeyreğinden itibaren piyasaların toparlanacağı kanaatindeyim” yorumunu yaptı.
ABD Hazine Bakanı Paulson: Maliyet konut fiyatlarındaki istikrara bağlı
ABD Hazine Bakanı Henry Paulson, konut kredisi sektöründeki Fannie Mae ve Freddie Mac’ın el konulmasının maliyetini, ABD’deki konut fiyatlarındaki istikrarın belirleyeceğini söyledi. Paulson, CNBC Televizyonuna yaptığı açıklamada, müdahalenin maliyetinin şu an itibarıyla tahmin edilemeyeceğini belirterek, konut sektöründeki fiyatların istikrara girerek, konut sektörünün eski günlerine dönmesinin ardından gerçek maliyeti nihai olarak ortaya çıkaracağını bildirdi.
Bu arada, Avrupa Merkez Bankası Baaşkanı Jean Claude Trichet de yaptığı açıklamada, ABD yönetiminin müdahale kararının memnuniyet verici olduğunu kaydetti.
1 milyar dolarlık hisse alınacak
ABD Hazinesi önümüzdeki günlerde şirketlerin özsermaye yeterliliklerini sağlamak için 100’er milyar dolara varan tercihli hisse senedi alacak. ABD Hazinesi’nin önümüzdeki günlerde 1 milyar dolarlık tercihli hisse senedi alması ve Fannie ile Freddie’deki hisse oranını yüzde 80’e çıkarması bekleniyor.
ABD hükümeti bu müdahaleyle şirketlerin özsermayelerini artıya geçireceğinden şirketlern çıkardığı ve garanti ettiği tahvilleri ellerinde tutan yatırımcılara güvence sağlamış olacak. ABD Hazine Bakanı Henry Paulson’ın kararları Fed Başkanı Ben Bernanke’yle danışarak aldığı belirtiliyor.
ABD hükümetinin iki mortgage devi Fannie Mae ve Freddie Mac’e el koyması dünya piyasalarında doping etkisi yaptı. Asya pasifik borsalarının yanı sıra İMKB’deki yükseliş de yüzde 3’ün üstüne çıktı
Ekonomi tarihinin en pahalı devlet müdahalesiyle, ABD’de 12 trilyon dolarlık mortgage kredilerinin yaklaşık yarısına sahip olan ya da garanti eden Fannie Mae ve Freddie Mac’in tam kontrölü Amerikan hükümetine geçti.
Amaç zor durumdaki konut piyasasını canlandırmak ve artık birinci yılını dolduran ve dünya ekonomisini resesyona sürükleyen kredi krizini durdurmak. Hazine Bakanı Henry Paulson yaptığı yazılı açıklamada, “Konutta bu düzeltme bitmeden ekonomimiz ve piyasalarımız toparlanamayacak” dedi.
5.4 trilyon dolarlık müdahale
Toplam mortgage pazarının yarısını kontrol eden bu iki kurum, 5.4 trilyon doları bulan martgage kredisinin sağlayıcı konumundaydı.
Bu anlamda Bush liderliğindeki ABD hükümeti müdahaleyle bir anlamda bu miktarı garanti etmiş oldu. ABD’de hükümetin iki dev kuruma el koyması, global mortgage krizine ilişkin kaygıları azalttı. Global olarak bu iki şirketi fonlayan kurumlar ve bu kurumlarin bonolarına yatırım yapan yatırımcılar rahatladı.
Kredi sistemininde yaşanması beklenen rahatlamanın etkisiyle, son günlerde global büyüme kaygılarıyla gerileyen dünya borsaları adeta uçuşa geçti. Amerikan borsaları güne yüzde 2.5’u bulan yükselişle başladı. Çin dışındaki Asya pasifik borsaları da yüzde 3’e yakın yükselişlerle günü tamamladı.
Japonya Nikkei yüzde yüzde 3.4, Hong - Kong yüzde 4.3, Tayland yüzde 3.1 oranında yükseldi. Bu yükselişin etkisiyle Avrupa borsaları ve İMKB’de güne yüzde 3’ü aşan artışlarla başladı. Avrupa borsaları da yükselişle başladı. Fransa Cac yüzde 4.69, Almanya Xetra Dax yüzde 3.40, İngiltere FTSE yüzde 3.81, İMKB yüzde 3.74 yükselerek başladılar. Kısa vadede olumlu görünen bu hareketin uzun dönemde ne gibi etkiler yapacağı ve sermaye dağılımının ne ölçüde etkileneceği izlenecek.
Dolar 1.22’ye geriledi
Yurtdışı piyasalarda euro - dolar paritesindeki harekete paralel dolar kuru da dün hızla geriledi. Cuma günü 1.2420 seviyelerini gören dolar, 1.6 YKr’lik düşüşle, 1.22’li seviyelere geri geldi. Gösterge faiz ise yüzde 19.02 seviyesinden, 18.72 seviyesine geriledi.
Hak Menkul Değerler Genel Müdür Yardımcısı Ömer Dilber, iki dev kuruma el konmasının, global mortgage krizinin geldiği noktada şimdilik duraksamaya neden olduğunu söyledi.
Global olarak bu iki şirketi fonlayan kurumlar ve bu kurumların bonolarına yatırım yapan yatırımcılarda bir rahatlama meydana geldiğini belirten Dilber,
“Müdahalenin başarılı olup olamayacağını zaman gösterecek. Riskli ama göründüğü kadarıyla kaçınılmaz bir karardı” dedi.
İMKB Başkanı Erkan: Yerliye eşitlik tanınsın, bıyıklı yabancı sorunu bitsin
İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB) Başkanı Hüseyin Erkan, vergide yerli aleyhine eşitsizlik nedeniyle bazı Türk yatırımcıların İMKB’de ‘yabancı’ olarak ya da Londra başta olmak üzere yabancı ülke borsaları üzerinden işlem yapmasından duyduğu rahatsızlığı ifade etti. Erkan, SPK Başkanı Turan Erol’un, İMKB’de işlem yapan yabancı yatırımcıların bir kısmının Türk olduğu tespitinin doğru olduğunu belirterek, şunları söyledi:
“Bu konuda kesin bir oran veremeyeceğim. Bu tip yerli yatırımcıların önemli bir bölümü Londra merkezli işlem yapmakta ise de, çok farklı ülkelerden işlem yapan yerli yatırımcılara rastlamak da mümkün. Tabii bunun en önemli nedenlerinden biri, yerli ve yabancı yatırımlara uygulanan farklı vergi oranları. Bu konuyu müteaddit defalar dile getirdiğimiz halde henüz sorun devam ediyor. Bu eşitsizliğin bir an önce giderilmesi gerekiyor.
Düze çıkmaya daha iki çeyrek var
Erkan, uluslararası piyasalarda başlayan sürecin tam “Hız kesti ve sonuna gelindi” denildiği bir noktada tekrar alevlendiğini belirtti. Erkan, “Kriz önemli finansal kuruluşları içine çekmeye devam ediyor. 2008 yılı Ağustos ayı sonu itibariyle küresel zarar 515 milyar dolara yaklaşmış durumda. Küresel piyasalarda yaşanan krizin etkilerinin iki çeyrek dönem daha hissedildikten sonra, 2009 yılı ikinci çeyreğinden itibaren piyasaların toparlanacağı kanaatindeyim” yorumunu yaptı.
ABD Hazine Bakanı Paulson: Maliyet konut fiyatlarındaki istikrara bağlı
ABD Hazine Bakanı Henry Paulson, konut kredisi sektöründeki Fannie Mae ve Freddie Mac’ın el konulmasının maliyetini, ABD’deki konut fiyatlarındaki istikrarın belirleyeceğini söyledi. Paulson, CNBC Televizyonuna yaptığı açıklamada, müdahalenin maliyetinin şu an itibarıyla tahmin edilemeyeceğini belirterek, konut sektöründeki fiyatların istikrara girerek, konut sektörünün eski günlerine dönmesinin ardından gerçek maliyeti nihai olarak ortaya çıkaracağını bildirdi.
Bu arada, Avrupa Merkez Bankası Baaşkanı Jean Claude Trichet de yaptığı açıklamada, ABD yönetiminin müdahale kararının memnuniyet verici olduğunu kaydetti.
1 milyar dolarlık hisse alınacak
ABD Hazinesi önümüzdeki günlerde şirketlerin özsermaye yeterliliklerini sağlamak için 100’er milyar dolara varan tercihli hisse senedi alacak. ABD Hazinesi’nin önümüzdeki günlerde 1 milyar dolarlık tercihli hisse senedi alması ve Fannie ile Freddie’deki hisse oranını yüzde 80’e çıkarması bekleniyor.
ABD hükümeti bu müdahaleyle şirketlerin özsermayelerini artıya geçireceğinden şirketlern çıkardığı ve garanti ettiği tahvilleri ellerinde tutan yatırımcılara güvence sağlamış olacak. ABD Hazine Bakanı Henry Paulson’ın kararları Fed Başkanı Ben Bernanke’yle danışarak aldığı belirtiliyor.
Altın fiyatları yükseldi
Altın fiyatları yüzde 2 düzeyinde yükseliş gösterdi.
Asya piyasalarında, 800 dolar düzeyinde seyreden altının ons fiyatı, 815,20 dolara çıktı.
Altının değer kazanmasında, ABD yönetiminin, dev tutsat (mortgage) şirketleri Fannie Mae ve Freddie Mac'in denetimine, daha büyük bir krizin çıkmaması amacıyla el koyması etkili oldu.
Piyasaların istikrara gireceği beklentisi ve emtia fiyatlarındaki artış altının yükselişinde belirleyici unsurlar oldu.
Stocks rise globally as U.S. government seizes Fannie, Freddie The MSCI World Index added 1.7 percent to 1,290.56 at 10:07 a.m. in The The takeover of Fannie Mae and Freddie Mac "is the beginning of the end of the problem," Lucy MacDonald, the London-based chief investment officer of global equities at RCM Ltd., told Bloomberg. "We'll see a floor put under financial shares." Fannie Mae fell 60 percent in Officials were concerned mounting losses at the two companies, which own or guarantee almost half of the country's $12 trillion in outstanding home mortgage debt, was sapping their vitality and threatening to undermine them at a time other sources of housing finance have largely run dry. "Our economy and our markets will not recover until the bulk of this housing correction is behind us," U.S. Treasury Secretary Henry Paulson said at a news conference. "Fannie Mae and Freddie Mac are critical to turning the corner on housing." The two companies, publicly traded but also serving a government mission to support housing, were put in a conservatorship that allows their stock to keep trading but puts common shareholders last in any claims. Their top executives were ousted. Freddie Mac chief executive Richard Syron and Fannie Mae's CEO, Daniel Mudd, were replaced by David Moffett, a former top official at U.S. Bancorp and Herb Allison, formerly with Merrill Lynch and pension fund TIAA-CREF. In addition, the U.S. Treasury will immediately take a $1 billion equity stake in each company in the form of senior preferred stock and if needed could inject up to $100 billion into each firm.
Hurriyet English with wires
Türkiye'nin ihracat artışından başka moral kaynağı yok
ANKA
Tüzmen yarışın centilmence geçmesi temennisinde bulunarak konuşmasında “ değişim ve devamlılık “ mesajlarını birlikte verirken “Seçimlere ihracat sayesinde Türkiye’yi ve ekonomiyi daha yukarılara taşımayı amaçlayan bir bayrak yarışı olarak bakılmalı” diye konuştu.
Devlet Bakanı Tüzmen ihracatçılara seslenirken Türkiye’nin onlu,yirmili ve otuzlu milyar dolarlı rakamların ardından ihracatta daha çok kısa zaman öncesine kadar hayal olarak görülen rakamlara hızlı bir şekilde ulaşıldığına ve son rakamlarla ihracatta 130 milyar doların üzerine çıkıldığına dikkat çekerek şunları söyledi:
“Bu noktalara hiç kolay gelmedik. Büyük mücadeleler verdik. Yüksek faiz ve aşırı değerlenmiş kur ortamında ihracatçıların büyük özverileriyle bu ihracat rakamlarını sağladık. Şimdi centilmence yapılacak seçim sonucunda göreve gelecek yeni başkanla 2012 için koyduğumuz 200 milyar dolarlık ihracat hedefimize biraz daha yaklaşmayı düşünmeliyiz. Daha sonra gelecek başkanlarla da 2023’te 500 milyar dolarlık ihracat hayalimizi gerçekleştirmek istiyoruz.”
TÜZMEN: İHRACAT ARTIŞINDAN BAŞKA MORAL KAYNAĞI YOK
Tüzmen “Türkiye’nin şu anda ihracat artışından başka bir moral kaynağı da yok. Türkiye artık dünyada saygın bir dış ticaret ülkesi. Bu başarılar ilerde çok anlatılacak” dedi.
İhracatın seyri hakkında da bilgi veren Tüzmen, geliştirdikleri Asya, Afrika ve komşu ülke stratejileri sayesinde ihracatta önemli açılımlar sağlandığına işaret ederek “ 2002 yılında sadece 8 ülkeye ihracat bir milyar doların üzerinde iken şimdi bu rakam 20 ülkeye çıktı. 2002’de 7 kalem üründe 1 milyar doların üzerinde ihracat yaparken şimdi bu rakam 20 kaleme çıktı. Şu anda 8 firma 1 milyar doların üzerinde ihracat yapıyor. Yeni başkanın döneminde bu sayıyı 20 firmaya çıkarmalıyız. İhracatçı sayısını da en az 10 bin yeni ihracatçı ekleyerek 50 binli rakamların üzerine ulaştırmalıyız. Ancak sadece sayı olarak da nitelik olarak da ihracatçılarımızın gelişmesi lazım. Yoksa bir masa bir ihracatçı olarak bu rakamların artmasını kast etmiyorum” şeklinde konuştu.
KRİZİN DÖRTE ÜÇÜ GERİDE
Uluslar arası ekonomilerde ve dış piyasalarda yaşanan krize değinen Tüzmen konuşmasını şöyle sürdürdü:
“Kapitalizmin beşiğinde çok ciddi konjonktürel değişimler yaşanıyor. ABD’de iki mortgage şirketi devletleştirildi. Artık buralarda bile özel firmaların yok olmasına izin verilmiyor. İngiltere’de de bankalar aynı durumda. Avrupa ve ABD ekonomilerinde gerilemeler yaşanıyor. Bu durum tehditler sunduğu kadar fırsatlar da sunuyor. Avrupa ekonomilerindeki yüzde 1’lik gerileme bizim ihracatımızda da yüzde 3’lük gerilemeye neden olacak. Avrupa’da firmalar el değiştiriliyor, evlilikler ve konsolidasyonlar yaşanıyor. Biz kendi aramızda birlik ve beraberlik durumu sağlarsak Avrupa’da yeni pazarlara ulaşabiliriz ve nihai tüketiciye doğrudan ulaşacak yeni zincirle oluşturabiliriz."
ÇOCUKLARINIZA İHRACAT ARTIŞIYLA KENDİNİZİ AFFETTİREBİLİRSİNİZ
Tüzmen, ihracatçılara konuşmasının son bölümünde şu mesajı verdi:
“Yeni başkan bu işin cefakarca ve fedakarca bir çaba gerektiğini bilmeli. Belki çocuklarının büyüme sürecine eskisi kadar eşlik edemeyebilir, ama çocuklarına büyüdüğünde ekonomideki ve ihracattaki büyümenin başarısını göstererek bir anlamda kendini çocuklarına affettirebilir.”
OĞUZ SATICI: YEDİ YILA 27 YILLIK İŞ SIĞDIRDIK
TİM Başkanı Oğuz Satıcı da yaptığı açılış konuşmasında “ Yedi yıl insan hayatı için çok uzun bir süre. Bu sürede yedi yılın içine 17 ve 27 yıllık işleri doldurarak bayrağı daha yukarı taşımaya çalıştım. İşimi gücümü bıraktım ve tam mesai olarak TİM başkanlığıyla ilgilendim. İsteyerek hiçbir hata yapmadım. Kişisel hiçbir çıkarı işimin önüne koymadım. Bu bir meslek değil ama tam zamanlı mesai gerektiren bir iş. Yeni başkan da bunu bilmeli” dedi. Satıcı konuşmasının son bölümünde “Ben de arkadaşlarıma yaptıklarımı değil yapamadıklarımı bırakacağım.Tüm enerjimle ve tecrübelerimle yeni yönetimin her zaman yanında ve arkasında olacağım” mesajı verdi.
Dünya borsaları kurtarmaya alkış tuttu, İMKB yüzde 3.58 yükseldi
Esra SAHİCİ
Dün Asya borsalarında ralli yaşanırken, Avrupa ve ABD borsalarında da alkış sesleri yükseldi. Yurtdışını izleyen İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB) ise yüzde 4’e dayanan yükseliş kaydetti. Döviz piyasasında ise cuma günü 1.24 YTL’den kapanan dolar haftaya 1.21 YTL’ye gerileyerek başladı. Faizler ise yüzde 18.70 seviyesine kadar geriledi.
Asya borsaları coştu
Haftanın ilk işlem günü ABD borsalarının vadeli işlemlerinde Dow Jones yüzde 2.5 Nasdaq endekslerinde yüzde 3 civarında yükseliş gözlendi. ABD 10 yıllık Hazine kağıtları da son iki ayın en iyi gününü yaşadı. Asya borsaları ise resmen ralli yaptı. Asya borsalarında işlem gören en büyük hisselerin dahil edildiği MSCI Asya Pasifik Endeks’i yüzde 4 yükseliş gerçekleştirdi. Japonya’da Nikkei endeksi yüzde 3.38 prim yakaladı. Hong Kong Hang Seng endeksi ise yüzde 4.32 oranında değer kazandı.
Avrupa ralli yaptı
Avrupa borsaları da ilk işlem gününe büyük coşku ile başladı. Alman Dax Endeks’i gün içinde yüzde 4’e dayanan yükseliş kaydetti. Fransa Cac ise yüzde 4.59 oranında değer artışı yakalarken, İngiltere’de borsanın kazancı yüzde 3.81’i buldu. Dünya borsalarında bayram havası estiren Fannie Mae ve Freddie Mac’e el koyulması ile piyasaların kendisini güvende hissetmeye başladığına işaret eden Ata Portföy’den Cem Tözge, aynı zamanda ABD yönetiminin krizin derinleşmesine izin vermemek için elindeki tüm enstrümanları kullanacağı yönündeki beklentinin olumlu bir hava estirdiğine dikkat çekti.
Dolar 1.21 YTL
Dolar tüm para birimleri karşısında yükselişe geçerken, Euro karşısında da 1.41 seviyelerini zorladı. Yaşanan bu gelişmeler içeride doların seyrini etkiledi. Bankalararası piyasada geçen hafta cuma günü 1.24 YTL’den tamamlayan dolar yeni haftaya 1.21 YTL düzeyine gerileyerek başladı. Gün sonunda 1.22 seviyelerinde dengelenen dolar serbest piyasada günü 1.22 YTL’den tamamladı.
Borsa 40.500’ü geçti
Dışarıda esen olumlu havanın etkisiyle İMKB Ulusal 100 Enedks’i de güne hızlı bir yükselişle başladı. İlk dakikalarda yüzde 3’e dayanan değer artışı yakalayan borsada ilk seans 40.472 puandan yüzde 3.47 primle tamamlandı. İkinci seansta da alımlar devam etti. Gün içinde yüzde 4 kazanç yakalayan borsa kapanışı yüzde 3.58 değer artışı ile 40.517 puandan gerçekleştirdi.
Jubilation over Fannie, Freddie bailout fades quickly Increased uncertainty about the global economic outlook favored the dollar, which hit a one-year peak against a basket of currencies, and other currencies associated with safety and stability, such as the yen and Swiss franc. Such concerns were likely to spread to European share markets, which were seen opening slightly higher in Large bank shares fell after a broad global financial sector rally on Monday, though they slightly outperformed the broad market. In a 24 hour span, market sentiment went from relief that the top "It was a knee-jerk reaction yesterday, but the long-term outcome is that you are not going to expect the Outside of Goldman Sachs downgraded its view to neutral from attractive on Chinese banks, whose shares have been one of the bright spots in an otherwise dismal market. Among the reasons, analysts at the bank cited the risk of rising bad loans at property developers and a slowing economy. BANKS IN THE CROSS HAIRS Richard Bove, an analyst with Ladenburg Thalmann, increased his fiscal year 2008 loss per share view for Lehman Brothers by 17 percent, citing a volatile month in the securities industry. He also said the third quarter business of Goldman Sachs, the largest Washington's bailout of the top U.S. mortgage finance companies on Sunday, which could be the most expensive ever, won acclaim from policymakers around the world, eager for positive news after more than a year of fallout from the credit crisis. The move to place the companies under conservatorship, similar to bankruptcy, also had an immediate effect on However, whether housing prices will stop falling is another issue altogether. "The bottom line is that buyers are still not interested in buying depreciating assets and in any case have less money to do so whilst lending conditions remain tight and the inventory overhang is still huge," Calyon analysts said of the "For now, the taxpayer is becoming increasingly embroiled in the housing market crisis and things will get worse before there is any sign of a turnaround." The U.S. dollar rose against the euro but fell against the yen as more cautious trades pushed out the rush of risk taking on Monday. The dollar fell 0.5 percent against the yen to 107.60 yen, though it remains well above a two-month low around 105.50 yen hit on Friday. "The market has gone back to credit worries and concerns about a global economic slowdown, and the yen is being bought across the board," said Hideaki Inoue, chief manager of forex trading at Mitsubishi UFJ Bank. The euro edged down 0.2 percent to $1.4090, creeping back down toward an 11-month low around $1.4050 hit on Monday. Oil prices slipped as the firmer dollar outweighed the threat to The October U.S. light crude future was down 96 cents to $105.37 a barrel , having plunged more than $40 from an all-time high reached in July. The benchmark 10-year Japanese government bond yield fell 3 basis points to 1.495 percent, pulling away from a one-month high of 1.550 percent hit on Monday.
Reuters
High-profile financial sector analysts were out in full force on Tuesday, cutting their profit estimates for an array of banks.
UK house prices fall again, sales at record low- RICS The Royal Institution of Chartered Surveyors said its house price survey balance improved slightly to -81 in August from -83 but still showing a weak picture for the housing market, which is now slumping after a decade-long boom. "A lack of mortgage liquidity is the key issue which is keeping the housing market from showing any real sign of recovery," said RICS spokesperson Jeremy Leaf. Faced with a global credit crunch, mortgage lenders have tightened up the terms on which they make new loans, demanding as much as 25 percent of a property's value as a deposit when before they would look for 5 percent or even provide as much as 120 percent of the value themselves. The result has been a sharp fall in house prices and transactions drying up -- the effects of which are being felt right across the economy with construction and furniture retail companies particularly hard hit. RICS said completed sales per surveyor stood at just 12.7, the lowest figure since the question was first included in the survey in 1978. Inventory levels on surveyors' books also fell back. As a result, the ratio of sales to the stock of unsold property --an indicator of market slack -- fell to 15.4 from 16.9 in July. The tentative improvement in sentiment seen in July's survey have also proven to be short-lived, with a bigger balance of surveyors expecting sales to fall further.
Reuters
British house prices kept falling sharply in the three months to August even as the average number of home sales per surveyor hit a new low, a survey showed on Tuesday.
Fannie, Freddie need restructuring to limit risks: IMF In the text of a speech in Frankfurt, IMF first deputy managing director John Lipksy also said the two mortgage giants would need to be restructured over the longer term. "The intervention in (Fannie Mae and Freddie Mac) and the broader support to the mortgage market should stabilize (their) balance sheets and the funding of mortgages in the near term," Lipsky said. "This will help underpin the U.S. housing market, the banking system, and the broader economy." U.S. mortgage rates fell on Monday after the government seized control of Fannie and Freddie, raising hopes the plan would provide at least temporary respite from troubles in housing and credit markets. The government committed up to $200 billion to support the two lenders, which together back about half the country's $12 trillion in mortgages. Stock prices rallied around the world as investors felt that federal backing could ease some of the pain that has afflicted the financial system for more than a year. Lipsky said on Tuesday authorities should continue to encourage financial firms to strengthen their capital positions. The U.S. administration had addressed "moral hazard concerns" over intervention in Fannie and Freddie by diluting common and preferred shares of stockholders and replacing management, he added. "Over the longer term, the restructuring of (Fannie and Freddie) remains essential to restore market discipline, minimize fiscal costs, and limit future systemic risks," he said. "(Fannie and Freddie) are in no-man's-land between public and private ownership and this needs to be resolved."
Reuters
The U.S. government's move to take control of Fannie Mae and Freddie Mac will help shore up the housing market, the banking system and the wider economy, a senior International Monetary Fund official said on Tuesday.
Fannie Mea ve Freddie Mac devletleşti, ABD’ye 200 milyar dolar fatura çıktı HAZİNE Bakanı Henry Paulson’ın Amerika’nın iki dev mortgage şirketi Fannie Mea ve Freddie Mac’i kurtarma girişiminin 200 milyar dolara mal olması bekleniyor. Operasyon kapsamında ilk etapta iki kuruluşa el koyan devlet öncelikle bu iki şirketten 1 milyar dolar tutarında hisse alacak. Hazine hisse karşılığı nakit enjekte ederek kuruluşların sermaye artırmasını sağlayacak. Bu yolla 5 trilyon doları aşan vadesi dolmamış kredi hacmine sahip bu iki kurum üzerinden 11 trilyon dolarlık Amerika mortgage sisteminin çökmesinin önüne geçilmeye çalışılacak. İkincil piyasaların kontrolü Devletin bu müdahalesinin vergi mükelleflerine zarar vermemesi için de bazı alternatif uygulamalara yönelinecek. Şirketlerden yüzde 79.9’una kadar hisse sahibi olma hakkı bulunan devlet, dağıtılan temettünün ilk alıcısı olma hakkını da elinde bulunduracak. İki şirketten herhangi birinin zarar görmesinin sadece Amerika’da değil tüm dünyada büyük bir krize neden olacağının altını çizen Henry Paulson, bu adım ile mortgage ikincil piyasalarının da kontrolünü büyük ölçüde ele geçirmiş olacak. Bankaların zararı artacak Devletin Fannie Mea ve Freddie Mac’e el koyması sadece Amerika’daki bankaların değil, Asya borsalarını ve merkez bankalarını da sevindirdi. Japon Nikkei Borsası’nda 225 şirket ortalamada yüzde 3 değer kazanırken, Hong Kong’un Hang Seng Endeksi de yüzde 4.5 yükseldi. Operasyonun 1930’lu yıllardan bu yana en kötü günlerini yaşayan mortgage kredi faizlerini de aşağıya çekmesi bekleniyor. Buna karşın devlet müdahalesinin Freddie Mac ve Fannie Mea hissedarı bazı bankalar için milyarlarca dolarlık zarar yaratabileceği de öngörülüyor. Tehdit olması engellenecek Operasyonun bono sahiplerini, yabancı merkez bankalarını ve devlet yatırım fonlarını koruma altına alması bekleniyor. Ancak Hazine’nin adımı hálá Freddie Mac ve Fannie Mea’nın nasıl bir değişikliğe uğrayacağı konusunda herhangi bir ipucu vermiyor. İki şirketin yönetimleri Federal Konut Finansman Ajansı’na geçtikten sonra, hisseleri New York Borsası’nda işlem görmeyi sürdürecek. İki kurumun borç hacmi yıllar içinde düşürülererek yüzde 10’lara kadar gerileyecek. 2009 sonunda borç hacimleri ise 758 milyar doları aşamayacak. Bu yolla büyüklükleri kontrol altına alınarak ekonominin önünde tehdit olmaları ihtimalinin de önüne geçilmiş olacak. Şirketlerin yapısı hakkındaki son şekillendirmeyi bir sonraki meclis tarafından ele alınması bekleniyor. Paulson: Müdahalenin maliyeti konuttaki istikrara bağlı ABD Hazine Bakanı Henry Paulson, konut kredisi sektöründeki Fannie Mae ve Freddie Mac’ın el konulmasının maliyetini, ABD’deki konut fiyatlarındaki istikrarın belirleyeceğini söyledi. Paulson, CNBC Televizyonuna yaptığı açıklamada, müdahalenin maliyetinin şu an itibarıyla tahmin edilemeyeceğini belirterek, konut sektöründeki fiyatların istikrara girerek, konut sektörünün eski günlerine dönmesinin ardından gerçek maliyeti nihai olarak ortaya çıkaracağını bildirdi. Paulson iki kuruluşa el konma gerekçesini şöyle özetledi: "Fannie Mae ve Freddie Mac o kadar büyük ve finans sistemimizle o kadar içiçe ki, bunlardan birinin çöküşü bile bizdeki ve bütün dünyadaki finans piyasalarında büyük karışıklığa yol açar. Şirketlerinin batması Amerikan halkına ev, oto ve tüketici kredisi sağlanmasını ve iş finansını çok olumsuz etkiler. Konutta bu düzeltme bitmeden ekonomimiz ve piyasalarımız toparlanamayacak." Kurtarma için kim ne dedi Jean-Claude Trichet (Avrupa Merkez Bankası Başkanı): ABD’nin Fannie Mae ve Freddie Mac’e el koyması çok önemli ve mevcut koşullar altında bunu memnuniyetle karşılıyoruz. Risklerin yeniden fiyatlanması süreci devam ediyor. George W Bush (ABD Başkanı): Amerikalılar rahat olsun. Attığımız bu adım hem mortgage piyasalarını rahatlatacak. Hem de ekonomide büyümeyi yeniden yakalamamızı sağlayacak. Ben Bernanke (FED Başkanı): Bu adımlar Amerika’daki konut pazarının güçlenmesine ve istikrarın gelmesine katkıda bulunacak. Dominique Strauss-Kahn (IMF Başkanı): Bu iki kurum Amerika’daki mortgage piyasaları için merkezi önem taşıyor. Aksiyona geçilmesi hem mortgage pazarına destek olacak. Hem de ekonomik ve finansal açıdan umut verici. Warren Buffett: Hazine Sekreteri Henry Paulson, Fannie Mae ve Freddie Mac’ee el koymakla tam olarak doğru olanı yaptı. Bu hareket piyasaları sakinleştirmek ve iki şirket hakkında belirsizliği çözmek için önemli bir adım.
